Yazmak Anlamaya Çalışmanın Bir Yoludur

Merhaba hocam, okuyucularımıza kısaca kendinizden bahseder misiniz?

Semiha Baysal. 1972 Osmaniye doğumluyum. Küçüklüğüm birdeniz şehri olan Mersin’de geçti. Üniversiteyi kazandığımda  Ankara’ya geldim. Türk Dili ve Edebiyatı öğretmeniyim. Birkaç şehir gezdikten sonra Ankara’ya döndüm ve hala Ankara’da bir lisede öğretmenlik yapmaya devam ediyorum. Mesleğimi çok seviyorum tekrar dünyaya gelsem yine öğretmen olurdum.

Yazma yolculuğunuzdan kısaca bahseder misiniz? Sizi kitap yazmaya yönlendiren nedenler nelerdir?

Türkiye’nin kıymetli üniversitelerinden Hacettepe Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı bölümünü bitirdim. Çok değerli hocalar tarafından yetiştirildik. Bu vesile ile hocalarıma da çok teşekkür ederim. 

Çocukken doğum günümde aldığım en güzel hediye bir hatıra defteriydi. Üzeri sarı yaldızlıydı ve elinde piknik sepeti olan gamzeli yanaklarıyla gülümseyen bir kız vardı kapağında. İlk kitabım belki de bu defterin içine yazdıklarımdı. Yalnız kaldığımda ki bu genellikle yatmadan önce olurdu zihnimden cümleler kurardım. Günün özeti gibi düşünebilirsiniz. Unutmak istemediğim, beni mutlu eden anları tekrarlayıp dururdum bununla da yetinmez üşenmeden kalkıp notlar alırdım. Eğer yazarsam rahat uyuyabilirdim. Bu alışkanlığım zamanla kırıldı ve sonradan fark ettim ki huzursuzluklarımın derinde yatan sebebi yazmayı yani notlar almayı bırakmış olmamdı. Tekrar başladım yazmaya bu kez okuduğum kitapları özetliyor cümleler çıkarıyordum. Yaşadığım bir an ya da gördüğüm bir nesne ile ilgili yazıyordum. Sonra öykülerimi ve denemelerimi yazmaya başladım. Anlatmakta zorlandığım, hatta kimi zaman kendime bile açıklayamadığım duyguları somutlaştırmanın en güzel yoluydu yazmak. Bazı hikâyelerin yaşanabilir olduğunu, bunun hayatın olağan akışının bir parçası sayılabileceğini göstermek istedim. Çünkü insan, kimi zaman hissettiklerini ifade edecek kelimeyi bulamaz; ben de o kelimeleri öyküler aracılığıyla kurmaya çalıştım.

Yazarlık sizin için ne ifade ediyor? 

Yazarlık benim için hem bir arayış, hem bir ifade biçimi, hem de insanın kendine ve dünyaya bıraktığı izdir.

Kitabınız Alaska Yayınları’ndan çıktı, tebrik ederiz. Kitabınızda okurlarınızı ne gibi sürprizler bekliyor?

Kitabım çıkarken Alaska Yayınları ile tam da istediğim gibi bir çalışma gerçekleştirdik. Kitabımda okurları bekleyen en güzel sürprizlerden biri, çok tanıdık buldukları sözlerin ve duyguların ardında bulunan edebî izleri yeniden fark etmeler olacak. Günlük hayatımızda severek söylediğimiz pek çok şarkının sözlerinin, belleğimize kazınmış cümlelerin ve en yoğun duygularımızı ifade ederken başvurduğumuz o “tek cümlelerin” ardında, Türk edebiyatının usta kalemlerinin izleri olduğunu hatırlatmak istedim. 

Okur, bu kitapta yalnızca yazarların biyografileriyle karşılaşmayacak; aynı zamanda onların hayat hikâyelerinin, eserlerine ve dolayısıyla bizim hayatlarımıza nasıl dokunduğunu da görecek. En mutlu anlarımızda bir cümleyle duygumuzu özetlerken ya da en kırgın anımızda bir dizeye sığınırken aslında o büyük ustaların kelimeleriyle konuştuğumuzu fark etmek, kitabın sunduğu en özel keşiflerden biri. Belki de bu kitabı okuduktan sonra onların gölgeleri olan eserlerini okumak isteyecekler, arştırıp okudukça mutlu olacaklar. Ya da tıpkı benim gibi ustalarımızın yaşadıkları mekânlara gidip zamanın o dilimine girerek kitapta okudukları satırları, aldıkları tadı arayacaklar… Bir eseri okurken bundan daha iyi bir okuma olabilir mi? Bir başka sürpriz ise şu: Okur, belki de hiç fark etmeden yıllardır içinde taşıdığı bir cümlenin, bir duygunun kaynağıyla karşılaşacak. Çünkü bu kitap, yalnızca edebiyatı anlatmıyor; aynı zamanda edebiyatın hayatımızın en gerçek, en kırılgan ve en güçlü anlarına nasıl eşlik ettiğini de hissettiriyor.

Başucu yazar ve kitaplarınız nelerdir? Yazarların ve kitapların hayatınıza nasıl bir etkisi oldu?

Gündüz Vassaf Cehenneme Övgü, Oruç Aruoba Sayıklamalar, Ahmet Hamdi Tanpınar Huzur, Saatleri Ayarlama Enstitüsü, Suat Derviş Fosforlu Cevriye, Sait Faik Abasıyanık Son Kuşlar, Sabahattin Ali İçimizdeki Şeytan. Bu yazarların ve burada sayamadığım edebiyatımızın diğer yapı taşlarının kurdukları cümleler, dünyaya bakışları, olaylara gösterdikleri hassasiyet ve hayatla verdikleri mücadele, yazarlık yolculuğumda beni en çok besleyen unsurlar oldu. Onların en zor anlarda bile yılmadan yazmaya ve üretmeye devam etmeleri, kendi yolumu bulurken bana cesaret verdi. Onlar benim için bir yol arkadaşıydı. Üniversite yıllarında okulumuzun kütüphanesinde sarı yapraklı orijinal kitaplardan ustaların eserlerini okurken büyülenirdim. Yazın dünyamın temelleri da atılıyordu kanımca.

Üzerinde çalıştığınız yeni bir kitabınız var mı? Okuyucularınıza ipucu verir misiniz?

Aslında “Edebiyatımıza İz Bırakan Kalemler” adlı kitabımdan önce bir öykü dosyam vardı. Kısmet edebiyatımızın ustalarını anlatan kitabımın daha önce çıkmasıymış. Edebiyatımıza İz Bırakan Kalemler, uzun yılların birikimiydi. Kitabın İçinde yer alan çizimlerle eser tamamlandı. Sevgili okurlar için raflarda yerini aldı. Umarım güzel dönüşler alırım. Kitaba mail adresimi eklemek istememin en önemli sebebi okuyucularımın değerli yorumlarını öğrenmek ve ulaşamadıklarımla paylaşım yapabilmektir.

Son olarak okuyuculara söylemek istediğiniz bir şey var mı?

Yazmak anlamaya çalışmanın bir yolu. İnsanoğlu anladıkça aydınlanacak ve dünyanın ne kadar kirlendiğini fark edecektir. Bu hikâye hepimizin. Ortak duygular, kırılmalar, sevinçler… Eğer bir okur bile okurken yalnız olmadığını hissederse benim için kitap anlamını bulmuş demektir. Yaşanılacak bir dünya için biz insanların arınması gerektiğini fark etmek en büyük kazanımdır.